ABD 2026 YILI TEHDİT DEĞERLENDİRMESİ
Tuğgeneral (E) Murat KAYA
ABD İstihbarat Topluluğu tarafından hazırlanan 2026 yılı “Tehdit Değerlendirme Raporu” yayınlandı. Toplam 34 sayfadan oluşan raporda; ABD’nin tehdit algısının değiştiği ve küresel rolünün yeniden tanımladığı görülmektedir.
Daha da önemlisi, rapor ABD’nin dünyaya nasıl baktığına ve önümüzdeki dönemde nasıl hareket edeceğine dair son derece kritik ipuçları barındırmaktadır.
Rapor, II. Dünya Savaşı sonrası inşa edilen “dünya düzeninin garantörü” kimliğinden kademeli fakat belirgin bir kopuşu işaret ederken, ABD’nin artık kendisini daha sınırlı, seçici ve teknolojik olarak yoğunlaşmış bir güç olarak konumlandırdığını ortaya koymaktadır.
Bu dönüşümün merkezinde, güvenlik anlayışının coğrafi ve kavramsal olarak içe doğru daralması yer almaktadır.
Geçmişte küresel krizler ve büyük güç rekabeti öncelikli tehdit kategorisindeyken, bu raporda göç, uyuşturucu ticareti, sınır güvenliği ve iç radikalleşme gibi başlıkların en üst sıraya yerleşmesi, ABD’nin önceliğini artık “dış düzen kurmak”tan “iç dengeyi korumak”a kaydırdığını göstermektedir.
Bu bağlamda dile getirilen “her problem ABD için eşit derecede önemli değildir” yaklaşımı, yeni dönemin doktrinsel çerçevesini net biçimde ortaya koymaktadır. ABD bundan böyle her kriz alanına müdahil olan bir güç değil, yalnızca kendi ulusal çıkarlarıyla doğrudan kesişen alanlarda hareket eden, önceliklerini daraltmış ve kaynaklarını seçici biçimde tahsis eden bir aktör olarak hareket edecektir.
Bu stratejik daralma, aynı zamanda savaşın doğasına ilişkin köklü bir dönüşümle birlikte ilerlemektedir. Raporda açık biçimde görüldüğü üzere, klasik askeri güç unsurları artık belirleyici tek parametre olmaktan çıkmakta; yerini veri, algoritma ve ileri teknolojilere dayalı bir güç tanımına bırakmaktadır.
Yapay zekâ destekli hedefleme sistemleri, otonom platformlar, siber operasyon kabiliyeti, uzay tabanlı altyapılar ve büyük veri analitiği, yeni dönemin temel savaş enstrümanları olarak öne çıkmaktadır.
Bu çerçevede ABD’nin stratejik yönelimi, klasik bir geri çekilmeden ziyade teknolojiye odaklanan yeni bir modele dönüşmektedir. ABD bir yandan küresel müdahalelerini sınırlandırırken, diğer yandan teknolojik üstünlüğü sayesinde dünya üzerindeki etkisini sürdürmeyi hedeflemektedir.
Bölgesel analizlerde ise tehdit algısının daha rasyonel ve işlevsel bir zemine oturtulduğu görülmektedir. Çin, ideolojik bir düşmandan ziyade, sistemin geleceğini belirleyecek teknolojik ve ekonomik rekabetin ana aktörü olarak tanımlanmakta; bu rekabetin askeri çatışmadan çok inovasyon ve üretim kapasitesi üzerinden yürütüleceği öngörülmektedir.
Rusya ise daha çok yıkıcı kapasitesi yüksek, ancak sistem kurucu potansiyeli sınırlı bir aktör olarak değerlendirilmekte; nükleer riskler ve gri alan operasyonları üzerinden tanımlanan bir tehdit kategorisine yerleştirilmektedir.
Avrupa’ya yönelik yaklaşım ise dikkat çekici biçimde değişmiş; ABD açısından artık güçlü ve eşit bir ortak değil, iç kırılganlıkları artan ve kapasite sorunları yaşayan bir müttefik profili çizilmiştir.
İdeolojik düzlemde de belirgin bir sertleşme söz konusudur. İslamcı ideolojiye yönelik söylemin daha açık ve doğrudan bir tehdit çerçevesine oturtulması, ABD’nin yalnızca fiziksel değil aynı zamanda kültürel ve toplumsal güvenlik alanında da savunmacı bir pozisyona geçtiğini göstermektedir. Bu durum, iç güvenlik ile ideolojik güvenlik arasındaki sınırın giderek daha fazla bulanıklaştığını ortaya koymaktadır.
Tüm bu unsurlar birlikte değerlendirildiğinde, ABD’nin küresel liderlik iddiasını terk etmediği, ancak bu iddiayı farklı bir araç seti ve öncelik mimarisi üzerinden yeniden tanımladığı anlaşılmaktadır.
ABD artık her coğrafyada doğrudan varlık gösteren yayılmacı bir güçten ziyade, iç yapısını tahkim eden, teknolojik kapasitesini yoğunlaştıran ve yalnızca kritik gördüğü alanlarda cerrahi müdahaleler gerçekleştiren bir “akıllı kale” modeline yönelmektedir.
